Nowe artykuły

Bojownik w akwarium roślinnym

Zapraszamy do obejrzenia akwarium roślinnego z bojownikiem. Jest to przykład dobrej alternatywy do męczenia tych ryb w…

Rozmnażanie Caridina japonica…

Opis procedury rozmnażania krewetek Amano (Caridina Japonica) przygotowany przez forumowicza batonexx. Zobacz wszystko…

10 najładniejszych odmian…

Zapraszamy do obejrzenia filmu prezentującego 10 najładniejszych odmian gupików. Wbrew pozorom te popularne ryby są…

Recenzje

Ładowanie...

Czytaj więcej...







Online

W tej chwili Serwis przegląda 16535 gości oraz 180 zalogowanych użytkowników.

roslinyakwariowe.pl - Profesjonalna Akwarystyka Roślinna

Craspedacusta sowerbii - słodkowodna meduza

Craspedacusta sowerbii - słodkowodna meduza

Craspedacusta sowerbii 

Craspedacusta sowerbii to słodkowodna meduza z gromady parzydełkowców (Cnidaria). Pochodzi z rzeki Jangcy (Chiny) i jest szeroko rozprzestrzeniona w zbiornikach wodnych całego Świata, choć ma charakter do występowania okresowego najprawdopodobniej uzależnionego od fali upałów...
 
Osiąga rozmiary 20-25mm,
jest drapieżnikiem, dlatego wymaga karmienia zooplanktonem oraz dafnią, które poraża parzydełkami zlokalizowanymi na końcach ramion.


Obejrzyj film




 

Pierwotna ojczyzna gatunku

Rejon pontokaspijski
Istnieją cztery poglądy odnośnie pochodzenia tego gatunku: (1) ekspansja Craspedacusta sowerbii nastąpiła z Brazylii wraz z rośliną wodną Victora regia (syn. V. amazonica) via ogród botaniczny w Regent's Park w Londynie (Lankester 1880); (2) jej ojczyzną są Chiny, jako że w chińskich dokumentach opisano ją już w roku 1250; (3) gatunek rozprzestrzenił się w wodach słodkich w okresie późnego karbonu lub później, kiedy to ocean Tetydy oblewał Pangeę, później oddzielał Laurazję od Gondwany, wreszcie Afrykę od Eurazji (Zienkiewicz 1940; Reisinger 1972). (4) Dziś przeważa pogląd , że ojczyzną tego gatunku jest region pontokaspijski, z którego gatunek opanował Europę i Azję (Jankowski i in. 2008). Ta ostatnia hipoteza nie wyjaśnia jednak występowania C. sowerbii na półkuli południowej, np. w Australii i Nowej Zelandii (Żurek 2010).
 

Podstawowe cechy morfologiczne  

W stadium polipa gatunek osiadły, tworzący małe płożące się kolonie osobników. Polipy (hydranty) pozbawione są czułków, mają kształt cylindryczny, apikalną gębę (stożek gębowy hypostomum) z otworem gębowym pełniącym jednocześnie funkcję otworu odbytowego. Dolna część ciała różnicuje się w tzw. stopę. Polipy rozmnażają się bezpłciowo przez frustule, czyli odrywające się części ciała, orzęsione i zdolne do ruchu. Meduzy mają kształt dzwonu, dorosłe osobniki osiągają średnicę 10-20 mm. Powstają z polipów drogą pączkowania, odrywając się od osobnika rozrodczego. Meduzy - w przeciwieństwie do polipów - pływają wolno, posiadają trzy zestawy czułków różnej długości. Krótsze służą do chwytania pokarmu, a dłuższe do stabilizacji w czasie pływania i polowania. Liczba czułków rośnie z wiekiem i dojrzałością meduzy. Ich liczbę różni autorzy podają w zakresie od 218 (Pérez-Bote i in. 2006) do 497 (Boothroyd i in. 2002). Zawartość wody w ciele C. sowerbii wynosi 96,7 - 99,87 %. Biomasa osobnika waha się od 0,06 do 331,86 mg/osobn., zaś sucha masa zwykle 0,01 do 2,50 mg (Jankowski 2000).
 

Biologia, ekologia  

Craspedacusta sowerbii jest eurybiontem. Występuje w strefie umiarkowanej obu półkul. Z Europy znana z wielu stanowisk. Preferuje wody stojące i wolno płynące. Spotyka się ją w zbiornikach zimnych i ciepłych, jeziorach, żwirowniach, wyrobiskach piasku, zatopionych kamieniołomach, w rzekach, kanałach, kanałach zrzutowych elektrowni (np. w Czarnobylu). Jej pojawianie się jest nieprzewidywalne. Stadia przetrwalnikowe są wieloletnie, odporne na niepomyślne warunki. Wyschnięte cysty Craspedacusta mogą przeżyć 40 lat (Bouillon i in. 2004). Nieznany jest impuls powodujący powstawanie meduz.

Dojrzałość płciową meduzy osiągają po 5-6 tygodniach. Populacje meduz są zwykle jednopłciowe, tworzą je albo same samice, albo same samce. Jako optimum termiczne różni autorzy podają 19-25oC, ale spotykano też meduzy w temperaturze powyżej 30 oC. Wang i in. (2006) za temperatury optymalne uważają zakres 15?20 ?C , a pH w granicach 6,9?8,2. Dla polipów optymalne temperatury są niższe, a przy 30?C giną (Acker i Muscat 1976).

Meduzy są spotykane w porze letniej najczęściej w sierpniu i wrześniu. Żyją od 34 do 51 dni. Są dość odporne na niedotlenienie - giną w koncentracji tlenu 0,26 mg dm-3 (Wang i in. 2006). Odbywają migracje dobowe: w ciągu dnia meduzy chowają się w głębszych warstwach wody, a w nocy podpływają pod powierzchnię. Ich ofiarami są zwierzęta planktonowe i bentosowe o rozmiarach od 0,1 do 3,0 mm.

Najefektywniej polują na zwierzęta wielkości 0,4 - 1,4 mm i aktywne, jak np. widłonogi. Rzadko pobierają zwierzęta większe. Prawie nigdy nie zjadają drobnych i dobrze opancerzonych wrotków (np. Keratella cochlearis). Przy zagęszczeniu planktonu około 100 osobników w litrze meduza zjada 190 zwierząt planktonowych dziennie.
 

Okoliczności poprzedzające pojawienie się gatunku w Polsce  

Nieznane. Pierwsze obserwacje z roku 1924 i 1928 są obserwacjami akwariowymi. Warto zauważyć, że w tym samym roku, kiedy znaleziono meduzę w kanale Exeter (1928 i 1929 r.; Valentin 1930), stwierdzono ją w akwarium w zachodniej Polsce (Maske 1928), a osiem lat wcześniej w Berlinie (Roch 1924; Moser 1930).
 

Ekspansja/inwazja w Polsce, czas i miejsce  

Najstarsze informacje o wykryciu meduz w Polsce pochodzą z hodowli akwariowych z 1924 i 1928 roku. Pierwsza obserwacja pochodzi z akwarium w Szczecinie (Broch 1928), późniejsza zaś od Maske (1928) z akwarium szkolnego w Szamotułach. Sembrat (1935) podaje informację o znalezieniu meduz w akwariach w Warszawie. Bielak i Gieryng (1965) w roku 1962 młodociane meduzy znaleźli w akwarium w Lublinie. Nie udało się jednak ustalić skąd mogły zostać zawleczone. Udało się natomiast ustalić miejsce pochodzenia polipów z warszawskiej hodowli akwariowej Borysa Wasiuka, który w 2009 r. (inf. ustna) pobrał je wraz z mułem i wodą ze stawku przy szosie Lublin-Warszawa. Wcześniej jednak, w 1994 r. masowe pojawy tego stułbiopława odkryto w naturalnych zbiornikach wodnych na Wiśle k. Tarnobrzega, a w 1998 r. także w niewielkim zbiorniku w m. Świętoszów k. Żagania (Wiktor i Witkowski 1999). Z czasem kilka dalszych, nie zawsze publikowanych stanowisk tego gatunku odnotowano w różnych częściach Polski. Były to obserwacje głównie płetwonurków i wędkarzy otrzymane przez autora w zwracanych ankietach.
 

Występowanie na terenach chronionych  

Gatunek zwykle pojawia się w zbiornikach sztucznych, takich jak zatopiony kamieniołom, wyrobisko piasku, żwiru. Bywa spotykany dużych, wolno płynących rzekach. Zwykle nie są to akweny chronione. Całymi latami osobniki mogą żyć w postaci polipów przy pełnej niewiedzy ludzi i mogą być znajdowane tylko przypadkowo.
 

Wpływ na ekosystemy i gatunki rodzime  

Ze względu na rzadkość występowania, wpływ meduz w polskiej przyrodzie jest na razie nieistotny. Oddziaływanie polipów na zooplankton jest tu trudne do oceny z powodu braku takich badań. Niewątpliwie polipy Craspedacusta wspólnie ze stułbiami Hydra sp. i mszywiołami Bryozoa skracają obieg materii w ekosystemach wodnych. Obserwacje prowadzone na polipach i wylęgu skalnika prążkowanego Morone saxatilis dowodzą możliwości żerowania polipów na młodych skalnikach. Teoretycznie mogą stanowić zagrożenie dla wylęgu ryb. Są konsumentami drugiego rzędu.
 

Szkodliwość, profilaktyka i zwalczanie  

Gatunek drapieżny, zarówno w stadium polipa jak i meduzy. Okresowo przy masowym występowaniu obniża liczebność planktonu skorupiakowego, czyli wydajnych filtratorów. Z tego względu może przyspieszać występowanie zakwitów glonów w zbiornikach. Z powodu krótkiego okresu występowania meduz - około 1 miesiąca - zagrożenie takie jest raczej teoretyczne. Realne jest zagrożenie poparzenia kąpiących się ludzi. Zdarzenie takie miało miejsce w Krakowie na kąpielisku Bagry. Meduzy pojawiają się zwykle od lipca do początku września, kiedy temperatura wody jest dość wysoka. Gatunek jest rzadki, występuje niespodziewanie, krótko i w nieprzewidywalnych miejscach. Nie ma potrzeby zwalczania go.
 

Prognoza  

Stan polskiej populacji wydaje się stabilny od 80 lat, jakkolwiek lista obserwowanych stanowisk będzie się prawdopodobnie zwiększała wraz ze wzrostem turystycznej aktywności społeczeństwa i związanej z tym penetracji różnych zbiorników wodnych. O ile pierwsze odkrycia zawdzięczamy akwarystom, to obecne płetwonurkom i plażowiczom.
 






Forum Dyskusyjne

Serwis roslinyakwariowe.pl


 
 Działamy od 2001 roku i wspólnie z ponad 43 tysiącami akwarystów z całej Polski zdobywamy wiedzę i dzielimy się naszyn doświadczeniem.  

     zamów e-Magazyn na e-mail

Salon firmowy w Krakowie

Zapraszamy do odwiedzin naszego
sklepu i galerii akwariów roślinnych.

Poniedziałek-piątek: 12:00-18:00
Sobota: 10:00-14:00

mapa dojazdu